SEO-ны түсінуге және оның маңыздылығын ұғынуға көмектесетін қадамдар
SEO (Search Engine Optimization) немесе іздеу жүйесін оңтайландыру — бұл веб-сайтты іздеу жүйелерінің талаптарына сай жетілдіру және жылжыту процесі.
Интернет-дүкендерге, корпоративтік порталдарға және лендингтерге SEO не үшін қажет?
1. Іздеу трафигінің өсуі: веб-сайттар үшін артықшылықтары мен маңызы
Әлеуметтік желілер мен мессенджерлердің кеңінен танымал болуына қарамастан, «Яндекс» пен Google әлі де Рунеттегі жетекші іздеу жүйелері болып қала береді.
Mediascope деректері бойынша Ресейдегі ірі ресурстарды талдау (қыркүйек 2018)
Осылайша, іздеу жүйелері веб-сайттар үшін негізгі трафик көзі болып қала береді. Data Insight деректері бойынша интернет-дүкендердің шамамен үштен бірі іздеу жүйелері арқылы кіреді.
Data Insight деректері бойынша интернет-дүкендердегі трафик көздерінің үлесі
Корпоративтік блогтар, БАҚ және ақпараттық сайттар сияқты контенттік жобаларда іздеу трафигінің үлесі әдетте бұдан да жоғары болады. Мұны Similarweb сервисінің көмегімен тексеруге болады.
Similarweb деректері бойынша lifehacker.ru мысалындағы трафик көздері
Медиа, брендтер мен агенттіктер іздеу трафигіне тек оның көлемі үшін ғана емес, сонымен қатар артықшылығы үшін де қызығушылық танытады — контекстік және мақсатты жарнамадағыдай әрбір басу үшін төлем жасау қажет емес.
Дегенмен, іздеу трафигін толықтай тегін деп санауға болмайды. Әсіресе бастапқы кезеңде контентке, техникалық оңтайландыруға және басқа аспектілерге айтарлықтай ресурстар жұмсалады. Бірақ SEO-ға салынған инвестициялар ұзақ мерзімді перспективада, әдетте 4–12 ай ішінде өз нәтижесін береді.
2. Пайдаланушы тәжірибесін жақсарту: SEO-ның негізгі рөлі
Іздеу жүйелерінің басты мақсаты — пайдаланушылардың сұрауларына сапалы жауап беру. Бұл ең өзекті, ыңғайлы, ақпараттық және сенімді сайттарды таңдау дегенді білдіреді. Рейтингті анықтауда іздеу жүйелері келесі факторларды ескереді:
- Беттің жүктелу жылдамдығы: жүктелу неғұрлым жылдам болса, іздеу нәтижелеріндегі позиция соғұрлым жоғары.
- Адаптивтілік: сайттың әртүрлі құрылғыларда, браузерлерде және операциялық жүйелерде дұрыс көрсетілуі.
- Сайт қауіпсіздігі: HTTPS протоколының қосылған болуы және вирустардың болмауы.
- Кілт сөздердің сұрау мәтінімен және метатегтермен (беттің тақырыбы мен сипаттамасы) сәйкестігі, өйткені бұл метадеректер іздеу жүйелері үшін қосымша ақпарат береді.
- Төлем, жеткізу және кепілдік туралы ақпараттың және пайдаланушы пікірлерінің болуы.
Демек, сауатты SEO оңтайландыру тек сайтқа келушілер санын арттырып қана қоймай, пайдаланушы тәжірибесін де жақсартады. Ыңғайлы әрі ақпараттық сайтқа келушілер көп уақыт өткізеді, қайта оралады, сатып алады немесе өтінім қалдырады.
Алайда трафик пен өтінімдердің өсуіне, сондай-ақ пайдаланушылардың мінез-құлқын жақсартуға тек адал және заңды әдістерді («ақ» SEO) қолдану арқылы ғана қол жеткізуге болады. «Сұр» немесе «қара» әдістер кері әсер етіп, санкцияларға әкелуі мүмкін.
Кез келген сайт үшін SEO мазмұны
Іздеу жүйесін оңтайландыру (SEO) келесі жұмыс кезеңдерін қамтиды:
1. Дайындау және жоспарлау
SEO жұмыстарына кіріспес бұрын мақсаттарды, стратегияны және ілгерілету құралдарын анықтау қажет. Бұл кезеңге келесі әрекеттер кіреді:
Қолданыстағы сайтқа аудит жүргізу. Сайттың іздеу жүйелерінің талаптарына сәйкестігі бағаланады. Аудит барысында келесі қателер анықталады:
- жарамсыз (бұзылған) сілтемелер — олар жоқ беттерге апарып, пайдаланушы тәжірибесін нашарлатады;
- беттердің қайталануы — бұл іздеу жүйесіндегі рейтингті төмендетеді және алға жылжытуды қиындатады;
- сайттың баяу жүктелуі — бұл келушілердің жоғалуына әкелуі мүмкін;
- мобильді құрылғыларда дұрыс көрсетілмеуі — бұл мобильді аудитория мен сайт рейтингіне кері әсер етеді.
Сайттың мобильді оңтайландырылуын Google тесті арқылы бағалауға болады
Бәсекелес сайттарды талдау. Трафик көлемі, дереккөздері, беттер саны, іздеу сұраныстары, іздеу жүйелеріндегі көріну деңгейі және басқа да көрсеткіштер бойынша деректер жиналып, салыстырылады.
Семантикалық өзекті жинау және кластерлеу. Пайдаланушылардың іздеу сұраныстары таңдалып, топтастырылады — сайтты ілгерілету осы негізде жүзеге асырылады. Жиналған кілт сөздер мен сөз тіркестері негізінде анықталады:
- сайт құрылымы (мысалы, қосымша беттер жасау немесе қазіргі иерархияны өзгерту туралы шешім қабылданады);
- метатегтерді, тақырыптарды, мәтіндерді, сурет сипаттамаларын және басқа элементтерді оңтайландыру;
- контекстік жарнама үшін мақсатты беттерді таңдау және жарнамалық хабарландыруларды баптау.
Медицина тақырыбындағы семантикалық өзектің мысалын келтірейік.
Медицина саласындағы семантикалық өзектің мысалы
2. Сайттың ішкі оңтайландыруы
Ішкі оңтайландыру аясында келесі жұмыстар атқарылады:
-
Сайтты контентпен толықтыру:
- Блог мақалаларын жазу, интернет-дүкендегі тауар карталарын толтыру, бейнелер мен басқа материалдарды жүктеу.
-
Әр бет үшін бірегей метатегтер (title, description) жазу және мәтінді оңтайландыру жиналған семантикалық өзекке сәйкес жүргізіледі.
-
Ішкі сілтемелер жасау:
- Сайт беттерін өзара байланыстыру, мысалы, «Өнімді қалай пайдалану керек» мақаласында сол тауардың карточкасына сілтеме беру және керісінше.
Ішкі оңтайландыру техникалық жұмыстарды да қамтиды:
-
robots.txt және sitemap.xml файлдарын баптау:
- Бұл файлдар іздеу роботтарына арналған нұсқауларды қамтиды. Мысалы, кей беттердің индекстеуін шектеу немесе басқаларының индекстеуін жеделдету үшін қолданылады.
-
Редиректтерді (қайта бағыттауларды) настройка жасау:
- Бұл, мысалы, сайтты бір доменнен екіншісіне көшіру кезінде (мысалы, site.ru → site.com) немесе беттің мекенжайын өзгерткенде (site.ru/trendy2018 → site.ru/trendy2019) маңызды.
-
Беттердің қайталануын және бұзылған сілтемелерді жою, бейімделгіштік пен жүктелу жылдамдығын жақсарту және басқа техникалық міндеттер.
Осылайша, ішкі оңтайландыру сайттың іздеу жүйелеріндегі позициясын жақсартуда және пайдаланушы тәжірибесін арттыруда маңызды рөл атқарады.
Xenu көмегімен бұзылған сілтемелерді іздеу: тегін десктоп қосымшасы
3. Сайттың сыртқы оңтайландыруы
Ішкі оңтайландыру мен барлық техникалық жұмыстар сәтті аяқталғаннан кейін сыртқы факторлармен жұмыс басталады.
Сыртқы SEO оңтайландыруы сайтқа сілтемелерді талдау мен алу процесін қамтиды. Сілтемелерді келесі әдістер арқылы алуға болады:
-
БАҚ-тағы еске алулар:
- Компания салалық басылымдар үшін мақалалар жазады, сұхбат береді немесе өз саласы бойынша сараптамалық пікір білдіреді. Сондай-ақ, компанияға қатысты оқиғалар, жаңалықтар немесе дау-дамай кезінде де еске алулар пайда болуы мүмкін.
-
Қонақтық жарияланымдар:
- Компания басқа авторлардың блогтарында немесе тақырыптық сайттарда өз сайтына сілтемесі бар мақалаларды орналастырады. Бұл тегін серіктестік немесе қызмет алмасу (бартер) түрінде жүзеге асуы мүмкін.
Сыртқы оңтайландыру SEO-ның маңызды бөлігі болып табылады және сайттың беделін арттыруға, іздеу жүйелеріндегі көрінуін жақсартуға мүмкіндік береді. Бұл көбірек мақсатты аудиторияны тартуға және іздеу нәтижелеріндегі позицияларды жоғарылатуға көмектеседі.
Платформаның сенімділігін CheckTrust сервисі арқылы тексеруге болады (тегін — 500 тексеру)
4. Пайдаланушылардың мінез-құлқы факторлары және олардың сайтқа әсері
Сайтты әзірлеу мен тестілеу кезінде пайдаланушылардың ресурсқа қалай әсер ететінін толық ескеру мүмкін емес. Әзірлеуші мен тапсырыс берушіге қисынды көрінген нәрсе көпшілікке ыңғайсыз немесе түсініксіз болуы мүмкін. Сондықтан сайтпен жұмыс істеуде мінез-құлық факторларын және пайдаланушы тәжірибесін ескеру маңызды.
Веб-аналитика жүйелері пайдаланушылардың сайттағы әрекеттері туралы ақпарат алуға және оны талдау арқылы жақсарту гипотезаларын жасауға мүмкіндік береді. Іздеу жүйелері рейтингті анықтағанда ескеретін кейбір мінез-құлық факторлары мыналар:
-
Қарау тереңдігі: Келуші сайтта неше бетті қарағанын көрсетеді. Неғұрлым көп бет қаралса, сайт пайдаланушы үшін соғұрлым қызықты деп есептеледі (лендингтерге бұл қолданылмайды).
-
Сайтта өткізген уақыт: Пайдаланушының сайтта қанша уақыт болғанын көрсетеді. Ұзақ болу уақыты контентке, тауарларға немесе қызметтерге қызығушылықтың белгісі болуы мүмкін.
-
Бас тарту көрсеткіші: Тек бір бетті қарап, сайттан бірден шыққан пайдаланушылар үлесін көрсетеді. Бұл көрсеткіш неғұрлым жоғары болса, сайт рейтингіне соғұрлым теріс әсер етеді.
-
Қайта кірулер мен тікелей өтулер: Бұл метрикалар пайдаланушылардың сайтты танып, қайта оралуын немесе тікелей кіруін көрсетеді. Бұл сенім мен сайттың танымалдығын білдіреді.
Мінез-құлық факторлары сайтты оңтайландыру мен іздеу жүйелеріндегі рейтингке айтарлықтай әсер етеді. Бұл факторларды ескере отырып және пайдаланушы тәжірибесін жақсарту бағытында жұмыс істей отырып, сайттың тиімділігін арттырып, көбірек мақсатты аудиторияны тартуға болады.
Негізгі көрсеткіштерді «Яндекс.Метрика» жиынтығында бағалауға болады
SEO саласында енді өзектілігін жоғалтқан тәсілдер
Қазіргі замандағы сайтты ілгерілету әдістері заманауи әрі тиімді болуы қажет. Төменде көрсетілген тәсілдер SEO-да өзектілігін жоғалтқан және сайт рейтингіне кері әсер етуі мүмкін:
-
Сілтемелерді биржалардан сатып алу: Бұл әдіс сайтқа сыртқы сілтемелерді автоматтандырылған түрде сатып алуды білдіреді. Алайда мұндай тәсіл іздеу жүйелерінің «Яндекс»-тің «Минусинск» және Google-дің «Пингвин» сияқты сүзгілеріне ілігуі мүмкін.
-
Каталогтар мен форумдарда жаппай орналастыру: Сыртқы сілтемелерді жасанды жолмен құрудың ескі тәсілі — каталогтарда, хабарландыру тақталарында және форумдарда жаппай орналастыру. Бұл тиімсіз және іздеу жүйелері мұны теріс тәжірибе ретінде қабылдай алады.
-
Мінез-құлық факторларын қолдан жасап көбейту: Қолданушылар белсенділігін жалған түрде арттыру (мысалы, қарау тереңдігін немесе сайтта болу уақытын ұлғайту) енді тиімсіз. Іздеу жүйелері мұндай әрекеттерді оңай анықтап, теріс әсер етуі мүмкін.
-
Мәтінді шамадан тыс оңтайландыру: Бұл әдіс кілт сөздерді табиғи емес артық мөлшерде қолдануды қамтиды. «Яндекс» мұндай тәсілмен «Баден-Баден» сүзгісі арқылы күреседі.
-
Тек кілт сөздер мен позициялар бойынша ілгерілету: Қазіргі таңда тек белгілі бір кілт сөздер бойынша сайтты алға жылжыту тиімсіз. Іздеу жүйелері (мысалы, «Яндекс» пен Google) нәтижелерді пайдаланушының орналасқан жерін, іздеу тарихын және құрылғысын ескере отырып қалыптастырады. Сондықтан тек ТОП-та болу табысты болуға кепілдік бермейді. Қазіргі басты мақсат — пайдаланушыларға пайдалы әрі қызықты сапалы контент жасау. Бұл органикалық аудиторияны тартып, табиғи сілтемелер алуға көмектеседі, нәтижесінде сайт рейтингі мен көрінуін арттырады.
КЕҢЕС: Егер сізге осындай қызметтер ұсынылса, одан бас тартқаныңыз жөн, тіпті тегін болса да. Оның орнына сапалы контентке, пайдаланушы тәжірибесіне және табиғи сілтемелер қалыптастыруға көңіл бөліңіз. Осы қағидаларды сақтау сізге іздеу жүйелерінде жақсы бедел қалыптастыруға және тұрақты нәтижелерге қол жеткізуге көмектеседі.
Қорытынды
Енді сіз SEO-ның маңызын және сайтты оңтайландырудың негізгі құрамдастарын білесіз. Интернет-маркетингті өз бетіңізше үйрену — ұзақ әрі күрделі процесс. Сондықтан тәжірибелі мамандармен, практикалық тапсырмалармен және нақты жобаларды талдаумен қамтылған онлайн-курстарға қатысқан жөн. Егер курс SEO-мен қатар SMM, email-маркетинг және контекстік жарнама бағыттарын да қамтыса — бұл үлкен артықшылық. Мұндай кешенді тәсіл интернет-маркетинг саласында табысқа жету үшін қажетті терең білім мен дағдыларды қалыптастырады.